بارهء آنها نقل ميكردند و من يكى از ايشان را ديدم و از وى پرسيدم او تصديق و تأييد كرد . اما عمليات آنها آشكار و موجود است و ما بر بسيارى از آنها آگاه شده و آنها را به چشم خود بىشك و ترديد ديده‌ايم . چنين است چگونگى ساحرى و طلسمات و آثار آنها در جهان . ليكن فلاسفه ميان ساحرى و طلسمات فرق گذاشته‌اند پس از آنكه ثابت كرده‌اند ساحرى و طلسمات هر دو اثرى مخصوص به نفس انسانى است و بر وجود اين اثر در نفس انسانى بدينسان استدلال كرده‌اند كه آثار آن در بدن انسان بر غير مجراى طبيعى و موجبات جسمانى آن است ، بلكه آثاريست كه بسبب كيفيات روح عارض مىشود چنان كه آثار مزبور يك بار به صورت حرارتى پديد ميآيد كه در نتيجهء شادى و فرح حاصل ميگردد و بار ديگر از راه تصورات نفسانى جلوه‌گر مىشود مانند كيفياتى كه از جانب توهم روى ميدهد ، چه كسى كه بر لبهء ديوار يا روى ريسمان [ 1 ] راه ميرود اگر قوهء توهم او نيرو گيرد بىشك سقوط مىكند و به همين سبب بسيارى از مردم را مىبينيم كه خود را چنان [ با تمرين ] بدين عمل عادت ميدهند كه اين وهم از آنان زايل مىشود و آن وقت مىبينيم بر لبهء ديوار و روى ريسمان راه ميروند و از سقوط نميهراسند - پس ثابت شد كه عمل مزبور از آثار نفس انسانى و تصور سقوط به خاطر وهم است . و هر گاه ثابت شود كه اين امر از آثار نفس در بدن انسان بدون موجبات جسمانى طبيعى است پس رواست كه براى نفس نظير آن در غير بدن انسان هم يافت شود ، زيرا نسبت آن به ابدان در اين نوع تأثير يكيست . چه اثر مزبور در بدن حلول نكرده و در آن نقش نبسته است . پس ثابت شد كه آن آثار در اجسام ديگر نيز تأثير مىبخشد و اما علت تفاوتى كه فلاسفه ميان ساحرى و طلسمات قائلند اين است كه در ساحرى جادوگر نياز بياريگرى ( معين ) ندارد . ليكن دارندهء طلسمات چنان كه منجمان ميگويند از عالم ارواح ستارگان و اسرار اعداد و خواص موجودات

--> [ 1 - ) ] در چاپ پاريس بجاى « حبل » « جبل » است و من « حبل » را كه در چاپ « ك » و ديگر چاپ‌هاى مصر و بيروت بود برگزيدم .